पटक–पटक म्याद थपिए पनि संघीय संसद् भवन निर्माणको काम पूरा हुन नसकेपछि यसपटक पनि प्रतिनिधिसभाको आफ्नै हलमा बजेट भाषण नहुने भएको छ । सिंहदरबारस्थित पुतली बगैँचामा निर्माणाधीन संघीय संसद् भवनअन्तर्गत प्रतिनिधिसभाको नयाँ हलबाट बजेट प्रस्तुत गर्ने तयारी गरिए पनि निर्माण कार्य समयमै नसकिँदा योजना अधुरै बनेको हो ।
प्राविधिक तथा संरचनागत काम बाँकी रहेपछि अब आगामी बजेट भाषण निर्माणाधीन भवनकै बहुउद्देश्यीय हलबाट हुने गरी तयारी थालिएको छ । सभामुख डोलप्रसाद अर्यालले प्रतिनिधिसभाको अहिलेको बैठक कक्षमै १५ जेठको अपराह्न ४ बजे दुवै सभाको संयुक्त बैठक बस्ने र त्यसअघि ३ः४५ बजेभित्र उपस्थित हुन सांसदहरूलाई निर्देशन दिएका छन् । संसद् सचिवालयले केही दिनअघि प्रतिनिधिसभाको हलबाट बजेट भाषणको तयारी भैरहेको जनाएको थियो । संसद् सचिवालयका प्रवक्ता एकराम गिरीका अनुसार निर्माणाधीन प्रतिनिधिसभा हलमा अडियो–भिडियो सिस्टम, एमसिआर जडान तथा अन्य प्राविधिक व्यवस्थापन समयमै पूरा हुने सुनिश्चितता नभएकाले जोखिम लिन नसकिएको हो । ‘हल सञ्चालन चुनौतीपूर्ण देखियो । बैठक सञ्चालन गर्न सकिनेमा सुनिश्चित हुन सकिएन,’ प्रवक्ता गिरीले भने, ‘बाध्यात्मक परिस्थितिमा बहुउद्देश्यीय हलमै बजेट वाचन गर्नुपर्ने भयो ।’
यता सहरी विकास तथा भवन निर्माण विभाग भने हल सञ्चालन गर्न सकिने अवस्थामा रहेको दाबी गरिरहेको छ । विभागका प्रवक्ता रोशन श्रेष्ठका अनुसार केही कन्फ्रेन्सिङ उपकरण सिंगापुरबाट नआए पनि वैकल्पिक व्यवस्थामार्फत हल सञ्चालनको तयारी गरिएको थियो । ‘काम चलाउने गरी वैकल्पिक व्यवस्था गरिएको थियो । हल चल्ने अवस्थामै थियो,’ उनले भने, ‘बहुउद्देश्यीय हलबाट बजेट आउने निर्णय भएको कुरा समाचारमार्फत थाहा भयो ।’
छैटौँपटक थपिएको म्यादभित्र पनि निर्माण पूरा नहुने
सहरी विकास तथा भवन निर्माण विभागले संसद् भवन निर्माण सम्पन्न गर्न अन्तिमपटक भनेर गत फागुनमा छैटौँपटक ९० दिन समय थपेको थियो । १६ पुस ०८२ मा पाँचौँपटक म्याद सकिएको थियो । थपिएको ९० दिनको समय सकिनै लाग्दा समग्र भवनको प्रगति विवरण ९६ प्रतिशत मात्रै छ ।
विभागका प्रवक्ता श्रेष्ठका अनुसार भवनको भौतिक प्रगति ९६ प्रतिशत र वित्तीय प्रगति ८५ प्रतिशत छ । ‘मेजर काम त सकिसकेको छ । माइनर काम बाँकी हो । विदेशबाट अलिकति समान आइपुगेन,’ उनले भने, ‘पाँच महिनाअघि नै भुक्तानी गरेको सामान पनि आएन । समयभित्र सकिएन भने कानुनबमोजिम हुन्छ ।’ १ असोज ०७६ मा तत्कालीन प्रधानमन्त्री केपी ओलीले तीन वर्षभित्र निर्माण सम्पन्न गर्ने गरी शिलान्यास गरेको संसद् भवन सात वर्ष बितिसक्दा पनि निर्माण पूरा हुन सकेको छैन ।
जेन–जी आन्दोलनमा बानेश्वरस्थित अन्तर्राष्ट्रिय सम्मेलन केन्द्रमा रहेको संसद् भवन आगजनी भएपछि अहिले संसद् सचिवालयसँग सदन सञ्चालन गर्न भवन छैन । समयमै नयाँ भवन निर्माण नहुँदा अस्थायी रूपमा काम चलाउनुपरेको छ । ठेकेदार कम्पनी टुदी सेप जेभीले पाँच अर्ब ३९ करोड लागतमा भवन बनाउँदै छ । सिंहदरबारस्थित पुतली बगैँचाको १५१ रोपनी क्षेत्रफलमा निर्माणाधीन भवनमा आठवटा ब्लक छन् भने १२ वटा छुट्टाछुट्टै भवन छन् । जसमा चार सय सिट क्षमताको प्रतिनिधिसभा, एक सय सिट क्षमताको राष्ट्रिय सभा छ । यी दुवैका बिचमा मुख्य प्रवेशद्वार छ, जसको दाहिनेतिर राष्ट्रिय सभा र देब्रेतर्फ प्रतिनिधिसभा छ । मुख्य भवनसँगै सहायक भवन पनि छन् । जहाँ संसदीय दलका कार्यालय, समितिका हल, दुइटा संसद् सचिवालय भवन, पुस्तकालय, संग्रहालय, चमेना गृहलगायत छन् ।
भिभिआइपीका लागि छुट्टै भवन, विशाल पार्किङ, सुरक्षाकर्मी बस्ने ठाउँसहित आवश्यक सबै सेवा समेटिने संरचना तयार हुँदै छ । राष्ट्रिय महŒव बोकेको भवनको डिजाइन स्टकचरल, आर्किटेक्चर, इलेक्ट्रिकल, स्यानिटरी पक्षलाई समायोजन गरेर भूकम्पीय हिसाबले सुरक्षित बनाइँदै छ ।
