काठमाडौं । इटालियन कलाकार मौरिज़ियो कातेलानको विवादास्पद कलाकृति ‘कोमेडियन’ ६२ लाख अमेरिकी डलर (८ अर्ब ३६ करोड रुपैयाँ बढी) मा बिक्री भएको छ । न्युयोर्कस्थित सोथबीज लिलामी गृहमा रहेको कातेलानको चर्चित २०१९ को यस कलाकृतिमा एउटा केरा भित्तामा डक्ट टेपले टाँसिएको थियो ।
चिनियाँ क्रिप्टोकरेन्सी व्यवसायी जस्टिन सनले ६ प्रतिस्पर्धीलाई पछि पार्दै यो कलाकृति किनेका थिए । त्यसपछि हङकङमा हालै पत्रकार सम्मेलन गर्दै उनले उक्त केरा खाएका हुन् । उनले भने, “यो केरा खाएर म अनौठो अनुभवको हिस्सा बनाउँछु ।”
२०१९ मा पहिलो पटक सार्वजनिक भएलगत्तै ‘कोमेडियन’ भाइरल भएको थियो । यसले कला के हो भन्ने विषयमा गहन बहसहरू उत्पन्न गरेको छ । यो कलाकृति संसारभर घुमिसकेको छ भने केरा सड्न थालेपछि यसलाई पुनः बदल्न निर्देशनहरू दिइएको छ ।
यसअघि टेप टाँसेको केरा दुईपटक खाइएको थियो । पहिलो पटक २०१९ मा एक कलाकारले खाएका थिए भने दोस्रो पटक २०२३ मा एक दक्षिण कोरियाली विद्यार्थीले त्यस्तो केरा खाएका थिए । तर, दुवै जनाले उक्त कलायुक्त केरा खान पैसा तिरेका थिएनन् । तर, सनले ६२ लाख डलर क्रिप्टोकरेन्सीमा तिरेका थिए ।
“पत्रकार सम्मेलनमा यो केरा खानु पनि कलाकृतिको इतिहासको हिस्सा बन्न सक्छ,” सनले भने, “यो अरू केराभन्दा निकै राम्रो छ ।”
३४ वर्षीय सनले आफू यो कलाकृतिबाट प्रभावित भएको बताएका छन् । उनलाई ‘केरा कुहिन्छ कि कुहिँदैन?’ भन्ने जस्ता ‘मूर्ख प्रश्नहरू’ पनि सोधिएको उनले स्वीकार गरेका छन् ।
न्युयोर्क टाइम्सका अनुसार गत हप्ता लिलामीको दिन ३५ सेन्टमा नयाँ केरा किनिएको थियो । त्यसपछि उक्त केरा विश्वकै महँगो फल बनेको छ ।
शुक्रबारको पत्रकार सम्मेलनमा उपस्थित सबैलाई एउटा केरा र डक्ट टेपको रोल उपहार दिइएको थियो । “सबैसँग खानका लागि केरा छ,” सनले भने ।
सन ट्रोन ब्लकचेन नेटवर्क सञ्चालन गर्छन् । यसले प्रयोगकर्तालाई क्रिप्टोकरेन्सी कारोबार गर्ने सेवा दिन्छ ।
क्रिप्टोकरेन्सी भनेको बैंकहरूबाट स्वतन्त्र रूपमा सञ्चालन हुने डिजिटल मुद्राहरू हुन् । यसले अत्यन्त सुरक्षित र विकेन्द्रीकृत कारोबारको सेवा उजागर गरेको छ ।
सनले उक्त कलाकृति र यो जस्तै अन्य अमूर्त कलाहरूको एनएफटीसँग तुलना गरे ।
यी नन-फन्जिबल टोकन (एनएफटी) डिजिटल कलाका टुक्राहरू हुन् । यसको भौतिक मूल्य हुँदैन । तर, यसको मूल्य मानिसहरूले दिएको मूल्याङ्कनमा निर्भर रहन्छ ।
गत वर्ष सनलाई अमेरिकी सुरक्षा तथा विनिमय आयोगले बिना दर्ता गरिएको सुरक्षा टोकनहरू बेचबिखन गरेको आरोप लगाएको थियो । सनले भने यी आरोप अस्वीकार गरेका छन् । यो मुद्दा अहिले पनि जारी छ ।
यसै हप्ता उनले अमेरिकाका नवनिर्वाचित राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पद्वारा समर्थित एक क्रिप्टो परियोजनामा तीन करोड डलर लगानी गरेको खुलासा गरेका छन् ।
-बीबीसीको सहयोगमा
