नेपालमा अहिले सुन तस्करीको विषय चर्चामा छ । तस्करहरुले सुरक्षा निकायको बलियो उपस्थिति रहेको नेपालको एकमात्र त्रिभुवन अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थलबाट नै सुन तस्करी गरेको पाइएको छ । पछिल्लो समय तस्करहरुले सुन तस्करीका लागि विद्युतीय चुरोट भेप र ब्रेक सुको प्रयोग गरेको खुलेको हो । नेपालको प्रमुख हवाई अड्डाबाट यसरी खुलेआम तस्करी भइरहँदा राज्यको निकाय रोक्नभन्दा आफैं संलग्न भएको खबर सार्वजनिक भएका छन् । सरकारका कर्मचारी जो विमानस्थल, भन्सार, प्रहरीमा छन्, उनीहरुले नै तस्करीलाई सघाएको पाइएको छ । यसमा उच्चस्तरका कर्मचारी, नेता तथा तिनका आफन्त पनि संलग्न भएको आरोप छ । साथै, विदेशी नागरिक पनि जोडिएको र उनीहरु लामो समयदेखि तस्करीमा संलग्न रहेको अनुसन्धान अधिकारीहरुले जनाएका छन् ।
नेपालमा सुन तस्करी विशेषगरी, हङकङ, सिंगापुर, दुबई जस्ता देशबाट हुने गरेको छ । यस्ता देश हुँदै नेपाल आएको सुनको प्रमुख गन्तव्य भने भारत हुने गरेको छ । भारतमा धेरै माग रहेको सुनको तस्करीमा संलग्न भएको आरोपमा अहिले केही चिनियाँ नागरिकहरु नेपालबाट पक्राउ परेका छन् । विद्युतीय चुरोट भेपमा लुकाएर सुन तस्करी गर्ने समूहका एकजना चिनियाँको डेरामा प्रहरीको केन्द्रीय अनुसन्धान ब्युरो सीआईबीले छापा मारेको छ । तस्करीमा संलग्न चिनियाँ नागरिक दाओजिन वाङ बस्ने सीतापाइलास्थित डेरामा छापा मारिएको हो । फरार रहेका उनको डेराबाट डिजिटल सेफ बरामद गरिएको छ । हङकङबाट तस्करी गरेर ल्याएको ६० किलो ७ सय १६ ग्राम सुन र विद्युतीय चुरोट भेपमा लुकाएर सुन तस्करी गर्ने समूहबीच सम्पर्क देखिएको पनि सीआईबीले जनाएको छ ।
सीआईबीले ६० किलो सुन तस्करीमा अहिलेसम्म ३ जना चिनियाँ नागरिकको मुख्य भूमिका देखिएको दाबी गरेको छ । एलेक्स भनेर चिनिने याओ पुचेङ्ग र अलि भनेर चिनिने ली वेन सुङ्ग र जिक्वान लिन अहिलेसम्मको अनुसन्धानबाट मुख्य भूमिकामा देखिएका हुन् । भारतको राजस्व अनुसन्धान निर्देशनालय (डीआरआई)ले सञ्चालन गरेको अपरेसन ‘गोल्डेन ट्याप’ र ‘मोल्टेन मेटल’ मा पनि अहिले पक्राउ गरिएको चिनियाँहरू संलग्न देखिएका थिए । यद्यपि, यसअघि नेपालमा भएका अन्य साइबरसम्बन्धी अपराधमा पनि चिनियाँ नागरिक पक्राउ परेका थिए । यी घटनाले छिमेकी देश चीनका नागरिको अपराध भूमि नेपाल बन्ने त होइन भन्ने जोखिम देखिएको छ ।
नेपालले चिनियाँ नागरिकलाई पर्यटन क्षेत्रमा आकर्षित गर्न निश्चित अवधिसम्म भिसा निःशुल्क गरेको छ । त्यसकारण पछिल्लो समय चिनियाँ नागरिकहरुको नेपालमा आगमन बढेको छ । यसले पर्यटन क्षेत्रलाई टेवा दिएको छ । तर, केही चिनियाँ नागरिक आपराधिक क्षेत्रमा संलग्न भएको पाउनु दुवै देशका लागि राम्रो विषय होइन । पहिलो त उनीहरुको अपराधलाई पुष्टि आवश्यक छ । दोस्रोतर्फ यस्तो अपराधमा संलग्न चिनियाँहरुलाई कारबाहीमा चीन र नेपाल दुवै पक्षको सहकार्य अत्यावश्यक छ । नेपाल र चीनबीचको लामो समयदेखिको परम्परागत मित्रलाई यस्ता आपराधिक गतिविधिले खलल पार्न सक्ने भएकाले पनि दुवै पक्ष चनाखो बन्नुपर्ने बेला आएको हो । जनधारणा साप्ताहिकबाट
