काठमाडौं । निमोनियाबारे चेतना फैलाउने गतिविधिका साथै बालबालिका मृत्यु दर घटाउने तथा निमोनिया रोकथाम एवं सशक्त स्वास्थ्य प्रणालीमा जोड दिँदै आज विश्वका विभिन्न मुलुकमा ‘विश्व निमोनिया दिवस’ मनाइँदै छ ।
विश्व स्वास्थ्य सङ्गठनको आह्वानमा मनाइने यो दिवसका अवसरमा नेपाल सरकारले पनि रोकथाममुखी स्वास्थ्य सेवा र सबल स्वास्थ्य प्रणाली निर्माणमा जोड दिएको छ ।
‘बालबालिका बचाऔँ सशक्त स्वास्थ्य प्रणाली, रोकथाम र उपचारमा लगानी गरौँ’ नाराका साथ आज देशका विभिन्न अस्पताल एवं स्वास्थ्य संस्थामा चेतनामूलक कार्यक्रम आयोजना हुने बताइएको छ । निमोनिया बालबालिकामा हुने मृत्युका प्रमुख कारणमध्ये एक हो ।
सरकारले निमोनिया नियन्त्रणका लागि प्राथमिक स्वास्थ्य सेवामा लगानी बढाउन, स्वास्थ्यकर्मीको सीप अभिवृद्धि गर्न र आम जनतालाई रोगको जोखिम र रोकथामबारे सचेत गराउनुपर्नेमा जोड दिएको छ ।
निमोनिया फोक्सोमा हुने एक प्रकारको सङ्क्रमण हो जुन ब्याक्टेरिया, भाइरस वा फङ्गसद्वारा हुने गर्दछ । निमोनियाले विशेष गरेर बालबालिका, ज्येष्ठ नागरिक, इम्युन कम्प्रोमाइज भएका बिरामीहरू (जस्तै मधुमेह भएका, हार्ट फेलियर, किड्नी फेलियर भएका र एचआइभी सङ्क्रमित) र दीर्घ श्वासप्रस्वासका समस्या भएका बिरामीहरूलाई धेरै असर गर्ने गर्छ ।
यस्ता छन् लक्षणहरू
निमोनियाका मुख्य लक्षण खोकी, खकार, श्वासप्रस्वासमा समस्या र छाति दुःखाइ हुन् । यो बाहेक ब्याक्टेरियल निमोनिया भएकालाई उच्च ज्वरो आउने गर्छ । भोक कम लाग्नु र तौल घट्दै जानु पनि निमोनियाका लक्षण हुन् ।
बच्ने उपाय
निमोनियाका किटाणुहरू धेरै जसो चिसो मौसममा फैलने हुँदा जाडो समयमा न्यानो कपडाको प्रयोग गर्ने, चिसोबाट बच्ने, धुमपान र मद्यपान जस्ता बानीहरु त्याग्ने ।
